kimpress.by - Культура - Штотыднёвая грамадска-асветнiцкая газета http://www.kimpress.by/ № 36 (1423) 7 - 13.09.2019г. ru Sun, 15 Sep 2019 07:53:15 +0400 Copyright 2003-2019, редакция kimpress.by info@kimpress.by http://www.kimpress.by/ico/favicon.ico kimpress.by http://www.kimpress.by/ Вечнасці табе, Брэст! http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16448 Узялі старт святочныя мерапрыемствы ў адным з самых старажытных гарадоў зямлі беларускай. "К" інфармуе Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Прэс-служба Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь паведаміла http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16449 Прэс-служба Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь паведаміла, што 5 верасня Аляксандр Лукашэнка падпісаў распараджэнне, згодна з якім Фонд Прэзідэнта па падтрымцы культуры і мастацтва выдаткуе фінансаванне для рэалізацыі шасці культурных праектаў дзеля захавання помнікаў архітэктуры і гісторыі, пашырэння іх турыстычнага патэнцыялу. Афiцыйна Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Боская мудрасць кніжных вытокаў http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16450 5 верасня ў Прэзідэнцкай бібліятэцы Беларусі пачала працаваць выстава “Духоўных кніг боская мудрасць: да вытокаў беларускай кнігі”. І пасля свята беларускага пісьменства ў Слоніме (эстафета перададзена Бялынічам) працягваюцца мерапрыемствы, прысвечаныя нашаму кнігадрукаванню. Актуаліі Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Экспануюцца рарытэты http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16451 З 30 жніўня ў Віцебскім абласным краязнаўчым музеі працуе выстава ўнікальных фотаздымкаў, кніг, гравюр і малюнкаў з прыватнай калекцыі Пятра Краўчанкі — колішняга міністра замежных спраў Беларусі і аднаго з буйных калекцыянераў. Рарытэты набыты на аўкцыёнах Расіі, Германіі, Францыі, Польшчы. Актуаліі Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Каб шукалі і знаходзілі http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16452 17 верасня харэаграфічная легенда Вячаслава Кузняцова “Анастасія” ў пастаноўцы Юрыя Траяна будзе прысвечана памяці галоўнага мастака Вялікага тэатра Беларусі Аляксандра Касцючэнкі. Прэм’ера балета прайшла ў кастрычніку мінулага года і стала адной з апошніх работ майстра. Актуаліі Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Доктарская ў Іспаніі з беларускім кантэкстам http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16453 4 верасня 2019 года ў Мадрыдзе на філалагічным факультэце буйнейшага ўніверсітэта Іспаніі, Універсітэта Камплютэнсе (Universidad Complutense de Madrid) адбылася паспяховая абарона доктарскай дысертацыі грамадзянкі Іспаніі Анхелы Эспіносы Руіс (на здымку) па тэме “Сімвалізм народнага паходжання ў прозе Яна Баршчэўскага і Густава Адольфа Бэкера”. Актуаліі Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Нараджаецца ў сэрцы http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16454 Паводле выслоўя, якое прыпісваюць Станіслаўскаму, тэатр пачынаецца з вешалкі. Гэта значыць — з першага кроку ва ўласна тэатральнай прасторы. Крыху паездзіўшы па Беларусі з мэтай асвятлення культурніцкіх мерапрыемстваў, магу дадаць да слоў класіка, што фэст пачынаецца з дарогі, якая вядзе да месца, дзе ён адбываецца. Актуаліі Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Проста “самы” http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16455 Ведаю, што ўжо напісаны і будуць яшчэ пісацца дысертацыі пра музыку і ўвогуле пра творчасць вялікага — мы ўжо гэта асэнсавалі — беларускага кампазітара Яўгена Глебава. Якім ён быў настаўнікам, раскажуць і, мо, напішуць, пакуль ад узросту не прытупілася памяць, былыя студэнты з класа № 104 у Акадэміі музыкі — яго вучні. Якім быў у жыцці, расказвае і ўжо напісала жонка — ахоўніца яго спакою — Ларыса (я ў 1965-м быў сведкам падчас іх роспісу ў ЗАГСе). Хачу да гэтага, так бы мовіць, калектыўна створанага віртуальнага партрэта дадаць некалькі рысаў: якім ён быў сябрам, — верагодна, я застаўся адзіны з нешматлікіх іх, бо астатнія ўжо там, з ім… Дарэчы, не я імкнуся ў ганаровы шэраг сяброў, а з гэтага прызнання ён пачаў, па сутнасці, апошні маналог перад кінакамерай падчас здымак майго фільма “Урыўкі з ненапісанага” (т/а “Тэлефільм” 1999 год) адразу пасля свайго 70-годдзя. Асоба ў кантэксце гісторыі Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Мы таксама гралі ў гэтым гурце http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16456 Спрэчкі адносна нацыянальнай прыналежнасці дзеячаў эпохі ВКЛ і асабліва Рэчы Паспалітай то ўспыхваюць з шалёнай сілай (як не так даўно было ў выпадку з Тадэвушам Касцюшкам), то заціхаюць — каб неўзабаве ізноў вярэдзіць глузды. І нікуды ад іх не падзецца. Галоўнае, каб у іх нараджалася ісціна — а не толькі эмоцыі. Зразумела, для многіх нашых чытачоў тая палеміка мае практычнае вымярэнне. Бібліятэкар або музейшчык задаецца пытаннем: ці трэба мне ў сваёй працы надаваць увагу папулярызацыі тых імёнаў, якія звязаныя з нашай зямлёй, але пісалі, напрыклад, па-польску? Давайце пра гэта паразважаем. Ёсць пытанне ! Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Экстрым, ды не толькі па-берасцейску http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16457 Значныя падзеі ў жыцці гарадоў і паселішчаў прынята адзначаць культурніцкімі акцыямі. У прыватнасці, мастацкімі выставамі. Зразумела, далёка не паўсюль у наяўнасці мастакі-прафесіяналы. Малыя гарадкі ў такіх выпадках ладзяць выставы работ выхаванцаў дзіцячых школ мастацтва альбо звяртаюцца да аматараў-самадзейнікаў. Здавалася б, у вялікіх гарадах, тым больш абласных цэнтрах па вызначэнні немагчыма ўявіць сітуацыю, калі не стае мастацкіх твораў, каб запоўніць гарадскую выставачную залу. Ёсць пытанне ! Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Камень, які нараджае дождж, або Чаму турысту не далучыцца да святыні? http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16458 Традыцыям шанавання Святога каменя ў вёсцы Крамянец Лагойскага раёна 22 студзеня 2014 года на пасяджэнні Рэспубліканскай рады па ахове гісторыка-культурнай спадчыны Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь нададзены статус элемента нематэрыяльнай культурнай каштоўнасці. Сітуацыя Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Калі ёсць адчуванне неабходнасці… http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16459 Як нараджаюцца тэатры? З моцнага творчага парыву, з жадання зрабіць тое, чаго не дазваляюць у жорстка структурыраваным сталым калектыве. У 2004-м годзе памкненні театральнай моладзі, якая толькі ўлілася ў дзяржаўныя трупы, але амаль не выходзіла далей традыцыйнай масоўкі, супалі з прагай тэатральнага прадзюсара Уладзіміра УШАКОВА стварыць пляцоўку, дзе будуць адкрывацца новыя беларускія імёны. У выніку ў 2004-м годзе адкрыўся Сучасны мастацкі тэатр — прастора, якая сваімі першымі спектаклямі перацягнула ўвагу сталічнай публікі і крытыкаў на сябе. Аглядальнік “К” прапанавала заснавальніку і мастацкаму кіраўніку СМТ успомніць, як усё пачыналася 15 гадоў таму, і распавесці, да якіх мэтаў пасля юбілейнага святкавання збіраецца рушыць тэатр. Суботнія сустрэчы Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Фані, Клара, Ірына — тры кіты архіва купалаўцаў http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16460 У 1920-м годзе мінскія афішы стракаталі запрашэннем на надзвычайную падзею: 14-га верасня мусіла адбыцца ўрачыстае адкрыццё Беларускага дзяржаўнага тэатра. У той аўторак амаль 100 гадоў таму, выступалі беларуская, руская і яўрэйская трупы тэатра, а таксама хор і сімфанічны аркестр. З той імпрэзы пачалася гісторыя выдатнага калектыву, які сёння мы ведаем, як Нацыянальны акадэмічны тэатр імя Янкі Купалы. 100-ты сезон Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 “Я трымаюся рукой рака // за касмічны блакіт...” http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16461 “Касмічны пілігрым” — так называецца выстава жывапісу народнага мастака Беларусі Аляксандра Кішчанкі (1933 — 1997), якая працуе з 6 верасня ў Нацыянальным мастацкім музеі нашай краіны. Прадстаўлены палотны апошніх двух дзесяцігоддзяў жыцця майстра са збору музея, прыватных калекцый і сям’і мастака, а таксама тых твораў, якія раней не выстаўляліся, у тым ліку “Вайна сусветаў”, “Спакуса”, “Цемрашалы”, “Аголеная ў прасторы”, некалькі партрэтаў і шэраг іншых. art-блог Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 “Жызэль”: бамбук не пусты http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16462 Сталічная восень даўно ўжо асацыюецца ў сферы культуры з Міжнародным форумам тэатральнага мастацтва TEART, які сёлета пройдзе з 21 верасня па 8 кастрычніка. Але Цэнтр візуальных і выканальніцкіх мастацтваў “АРТ Карпарэйшн”, што яго ладзіць, цягам усяго года ўскалыхвае грамадскасць яшчэ многімі іншымі запамінальнымі айчыннымі прэм’ерамі і паказамі лепшых замежных спектакляў — найперш у рамках праекта Theatre HD, калі далучыцца да прызнаных шэдэўраў і нашумелых найноўшых спектакляў можна праз іх адмыслова праведзеныя відэатрансляцыі. Той жа верасень, да прыкладу, пачаўся з “Жызэлі” — на новы лад. art-блог Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Адпіць ад яйка http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16463 На адным баку Сажа месціцца Ветка, на другім — вёска Хальч, знакамітая шчодрымі яблыневымі садамі. Веткаўцы хальчанцаў спрадвеку лічылі штукарамі. Уладальнікі садоў за самым застойным савецкім часам наймалі фуры і прадавалі садавіну ці не за Уралам. Такая прадпрымальнасць іншым была не даспадобы. Таму ў дачыненні да “купцоў” толькі і чутно было: “Гэныя нават ад яйка адап’юць!” Пры некранутым шкарлупінні, мелася на ўвазе. Асабіста я ніколі не лічыў такую разваротлівасць грахом. Каб накарміць краіну, трэба спачатку накарміць уласную сям’ю. Згадаў пра ўсё гэта чамусьці, калі даведаўся, што на Лідчыне адзначылі днямі свята яйка. Ці знайшліся спрытнюгі адпіць ад яго? На людным месцы Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Пацэліць у яблычак http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16464 Начальнік аддзела ідэалагічнай работы, культуры і па справах моладзі Шаркаўшчынскага райвыканкама Людміла Стома перастала тэлефанаваць апошнія месяцы і паведамляць пра цікавае. Я падумаў: штосьці здарылася. Набраў нумар сам і абрадаваўся: нічога страшэннага не адбылося, проста вельмі шмат станоўчых змен у жыцці мясцовай культуры — не было часу на шчыльныя стасункі з “К”. Сітуацыя выпраўлена. А гаворка ў артыкуле — пра кожную дадатную творчую падзею ў раёне. Праекты развіцця Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Вярнуць згубленыя саўндтрэкі эпохі http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16465 Не абавязкова быць сур’ёзным навукоўцам, каб займацца гістарычнымі даследваннямі — можна проста любіць музыку і мець цікаўнасць. Вось як Віктар Сямашка — музыкант, паэт і журналіст, які акрамя 20-ці гадоў на сцэне і некалькіх паэтычных зборнікаў можа пахваліцца і вялікім шэрагам радыёперадач, што даносяць да сучаснага слухача галасы і гукі з мінулага і насамрэч адкрываюць невядомыя ці проста забытыя старонкі. У свой час меў розгалас радыёцыкл Віктара Сямашкі пра беларускі рок-н-рол 60 — 70-х гадоў, на чарзе перадгісторыя джаза ў Беларусі, у полі зроку першыя беларускія саўндтрэкі, першыя беларускія пласцінкі і гэтак далей. Істотна, што ўсё са словам “беларускае”, бо яно і наша роднае, і падчас амаль не даследаванае. Prof-партфоліа Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Гучыць “Сталіца” http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16466 Пры ўсім багацці ў Беларусі FM-станцый, “Радыё “Сталіца” эксклюзіўнае сваёй цалкам беларускамоўнасцю — за выключэннем таго, што ў яго эфіры гучыць і сусветная сучасная музыка для дарослых. Дваццаць гадоў, — а менавіта столькі споўнілася “сталічнаму” ў мінулым годзе — гэта электроннае СМІ прапагандуе ўсё айчыннае, апавяшчаючы слухачоў пра падзеі, якія адбываюцца ў краіне, гартаючы з імі старонкі роднай гісторыі і культуры. Велізарная колькасць часу аддадзена на радыё і нашай музыцы, пераважна року і альтэрнатыве. Prof-партфоліа Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Глебаў, музыка, кіно http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16467 Да 90-годдзя з дня нараджэння народнага артыста Беларусі і СССР, кампазітара Яўгена Глебава Беларуская дзяржаўная акадэмія музыкі разгарнула буйны творчы праект “Музычная спадчына Радзімы”. Цягам пачатку верасня студэнцкі духавы аркестр на чале з Максімам Расохам ладзіць канцэртна-гастрольны тур, цалкам адпаведны канцэпцыі Года малой радзімы: выступленні калектыву праходзяць ва ўсіх абласных цэнтрах, прычым на адкрытым паветры, збіраючы самую шырокую аўдыторыю. Гэта стала магчымым, дзякуючы фінансаванню спецыяльнага фонду Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па падтрымцы таленавітай моладзі. Prof-партфоліа Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200 Шлях да “Маленькага прынца” http://www.kimpress.by/index.phtml?page=2&id=16468 Бадай, самай вядомай мелодыяй Яўгена Глебава трэба лічыць Адажыа з “Маленькага прынца”. Дый сам балет, замоўлены кампазітару Нацыянальнай операй Фінляндыі пасля надзвычай паспяховай тамтэйшай прэм’еры яго “Ціля Уленшпігеля”, ставіўся не аднойчы. Пра тое, якім быў шлях да той замежнай сусветнай прэм’еры, праліваюць святло некаторыя старонкі лістоў да кампазітара ад дырэктара тэатра Юхані Райскінена і харэографа Эльзы Сільвестарсан, а таксама ўспаміны ўдавы кампазітара — Ларысы Глебавай. Лісты друкуюцца ўпершыню. Асоба ў кантэксце гісторыі Mon, 9 Sep 2019 00:00:00 +0200